Dark Sound by Frans de Waard at Vital Weekly (1037)

The other release is a hardcover book, 176 pages, so one has to read something during these sixty-four
minutes of music that can be found on the pitch black CD. At least if you mastered either Huao, Basque,
Spanish or English, and you are willing to sit either in sunlight or a strong lamp: the whole book is black ink
on paper, so not easy to read. The whole thing is about the oil industry and how they destroy our planet.
The price of the book is “set by the crude oil Brent price (LCO)”, so it fluctuates on a daily basis (check out
the label’s website for that). Ah, but making books is also not very ‘green’, you could remark, but the author
beat you there too: “by buying this book you are contributing to the destruction of the planet”, it says on the
back. Thankfully I got mine for free; I must not think how it got here anyway, by car or perhaps even by
plane but surely an oil using device.

Huao, one may wonder, is the language as spoken by the Huaorani people in Ecuador and whose land is
under siege by the oil industry, and that what this highly politically motivated book is about, hence the
excessive use of the colour black. Their environment is what we hear on the (also black, but maybe not
a CDR?) musical component of this package. There are lots of wildlife, rain, and thunder sounds but also
the sounds of the oil industry. Of course I should say about the latter they are ‘awful’ sounds, but it makes
up a fascinating listening experience, moving from one sound into the next; the whole piece has thirty-four
different segments, but it is cut as one piece on the disc, perhaps to suggest a unity of location. Nieto,
who is from a Basque background, in case you were wondering why that language is part of this, created
a great imaginative piece of sound art based on totally contrasting field recordings.

Meanwhile you can read the book, obviously, but I must admit I found it not easy to read, or even to
search for those bits that were in English, as the four languages are together, arranged per chapter/section.
Holding this against the light, concentrating really hard to decipher it, made me think: ‘okay, I sympathise
with this message, even if I can’t find the concentration to take it all in’. But this is all together an excellent
political statement.

Dark Sound by Łukasz Komła

Hiszpański artysta dźwiękowy w swojej książce „Dark Sound” porusza wiele zagadnień związanych z hałasem, ciszą i słuchaniem. Oprócz tekstów naukowych mamy też nagrania terenowe zarejestrowane w lasach tropikalnych Ekwadoru.   

Mikel R. Nieto jest także naukowcem, wykłada na różnych uczelniach, prowadzi warsztaty oraz konstruuje własne mikrofony, pozwalające mu odkrywać nowe metody zapisu dźwięku w terenie. „Dark Sound” to jego pierwsza pozycja w katalogu niemieckiej oficyny Gruenrekorder. W pierwszej kolejności dostajemy do ręki czarną książkę, w twardej oprawie, 176 stron, którą najlepiej czyta się przy świetle dziennym z uwagi na sposób w jaki ją wykonano – na czarnych, atramentowych kartkach wydrukowano teksty w kolorze przypominającym „złoto”. Artykuły są napisane w czterech językach: huao, baskijskim, hiszpańskim i angielskim. Po zapoznaniu się z książką, sięgamy po płytę wypełnioną nagraniami terenowymi pochodzącymi z lasów tropikalnych położonych we wschodniej części Ekwadoru, a dokładnie chodzi tu o plemię Huaorani zamieszkujące las Yasuní i posługujące się językiem huao. To indiańskie plemię jest wyjątkowe, uważa się ich za pierwotnych mieszkańców tych lasów.

„Dark Sound” przybliża czytelnikowi problem tzw. ekopolityki w tamtym rejonie świata. W książce znajdziemy różne raporty, zestawienia i skany dokumentów, mówiące o ogromnym zagrożeniu dla ludzi oraz środowiska w postaci hałasu, jaki generuje tam bezwzględny i krwiożerczy przemysł naftowy. Inspirujące są też teksty R. Nieto dotyczące aktu słuchania i ciszy. W wielu miejscach autor powołuje się na myśli kluczowych filozofów XX wieku, takich jak Martin Heidegger, Michel Foucault czy Jacques Derrida. Jeśli chodzi o proces słuchania, R. Nieto wielokrotnie nawiązuje w swojej pracy do aktualnych zachowań członków plemienia Huaorani. Choć jak sam pisze: „Słuchanie nie może być pojmowane w kategoriach biologicznych. Nic nie jest obiektywne i nigdy obiektywizm nie powinien być celem słuchania. Nie jesteśmy neutralnymi obserwatorami, a wręcz przeciwnie – jesteśmy słuchaczami interesującymi się otoczeniem. Historia mówiona uczy nas uważnie słuchać ciszy w tym, co mówią do nas inni ludzie, a cały ten proces polega na ujarzmianiu własnego ego.

Według plemiennych myślicieli, dzisiejsza młodzież Huaorani nie potrafi rozmawiać, słyszy ale nie umie słuchać – utracili zdolność myślenia. Takimi oto słowami opisują tę sytuację:„Dzisiejsi mężczyźni są jak kurczaki: mają skrzydła, ale nie umieją wysoko latać.”„Słuchanie innych ludzi potwierdza moje własne istnienie” – pisze R. Nieto. Tylko uważne słuchanie dźwięków zwierząt pozwoli myśliwym zdobyć pożywienie. Wystarczy, że przyjdzie pora deszczowa i nieustannie padający deszcz czyni z nich w pewnym sensie ludzi niepełnosprawnych. Więc jeśli dokładnie wsłuchamy się w materiał z „Dark Sound”, gdzie głównie stykamy się z odgłosami przyrody w zestawieniu z hałasem wytwarzanym przez człowieka, czyli m.in. warkotem maszyn oraz ogromnym hukiem silników nisko przelatującego samolotu, uświadamiamy sobie, jak ważną rolę odgrywa cisza w życiu Huaorani. Ale to tylko jeden z aspektów tego niezwykle skomplikowanego problemu przed jakim stają mieszkańcy lasów Yasuní.